• Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Klinika haqqında
  • Reklam
  • Əlaqə
  • Xəbərlər
  • Araşdırma
  • Maraqlı
  • Səhiyyə
  • Gözəllik və təbabət
  • Əfsanələr və Mİflər
  • Foto və Video qalereya
  • Mədənİyyət
  • Bİoqrafİya
  • Klinika haqqında
  • Xəbərlər
  • Araşdırma
  • Maraqlı
  • Səhiyyə
  • Gözəllik və təbabət
  • Əfsanələr və Mİflər
  • Foto və Video qalereya
  • Mədənİyyət
  • Bİoqrafİya
Son dəqiqə
Google Sindromu nədir? - Səhv qərarlar, diaqnozlar...
Bu şəxslərin xərçəngə tutulma riski yüksəkdir
Hava ilə bağlı xəbərdarlıq: Bu tarixdən etibarən...
İran “Hörmüz”lə bağlı 3 şərt irəli sürdü: “Əgər ABŞ bunu etməsə, o zaman…”
Ağrılı, qanayan ağız yaraları xərçəng siqnalı verir
Qalib gəlsək, Zəngəzur dəhlizinə imkan verməyəcəyik
NASA alimləri və generallar bir-bir yoxa çıxır - Nə baş verir?
Ürəyin işini 2 aya yaxşılaşdıran 2 meyvə
Azərbaycanla yeni müharibə xəbərdarlığı edildi
Prezident və xanımı Antalyada mühüm tədbirdə...
Yayılan qriplə bağlı açıqlama - Nə etməli?
Proses dünəndən başlayıb: ABŞ Rusiyanı bu ölkədən də çıxardır
Xəzərin geri çəkilməsi dayanır? - Ekoloq
Qatıq, çuğundur qarışımı ilə arıqlama - Sirli resept
Gecəyarı 3-də oyananlar – 3 ciddi xəstəlik ola bilər
Yoğun bağırsaq xərçəngi - 4 TƏHLÜKƏLİ SİMPTOM
100 manatlıq əsginaslar buna görə dəyişdirilirmiş – Diqqət
Heç su içməyənlərin orqanizmində nə baş verir?
Paşinyan gördüklərindən danışdı: Ermənilər Azərbaycanla sülhə necə baxır?
İran ABŞ-ın İsfahan planını ifşa etdi: Bütün gəmilərinizi batırarıq
Sizin Reklam Burada
Tel: (+99412) 452 97 17
Mob: (+99450) 386 38 02
E-mail: [email protected]

Şınıx

Manşet / Araşdırma

2-07-2018, 11:45

Şınıx




















Gədəbəy Şınıx kəndi. Mənbələrdəki məlumatlara görə:”Şınıx əhalisi bütövlükdə türk əsilli xalqdır. Şınıxda bir sıra arxaik sözlərə, müasir asiya, eləcə də Türkiyə türkcəsində rast gəlinməkdədir. Oykonimi qədim türk dillərindəki “şinq” (sıldırım qaya), sınıq (tayfa adı), Azərbaycan dilindəki şenlik (qalabalıq, çox adam olan yer) sözləri ilə əlaqələndirirlər”. Asiya türkcəsinin arxaik sözlərinin Şınıx kəndinin əhalisinin danışığında rast gəlinməsi aydın görünür. Məsələn: Çingis/Çingiz xanın adında da “şın” sözü gizlidir və üç komponentdən ibarətdir; Şın- Kas-Xan. Şın sözü əlçatmaz ucalıq, kas; həqiqi, doğru, ali, saf mənada işlədilən, həm də kas tayfasının adını yada salan bir komponent olaraq, xan isə əsilli, nəcabətli bir soyun tituludur.
Ermənistanda əsirlikdə qalmış Şınıx kəndi-Toponim türk dilində «əyri sıldırım dağ yamacı, əlçatmaz», «dərin çuxur, xəndək» mənasında işlənən “şın” sözünə-“ıx” şəkilçisinin artırılması yolu ilə düzəlmişdir. Orotoponimdir. Quruluşca düzəltmə toponimdir. Kəndin adı erməni dilinə uyğunlaşdırılaraq Şnox kimi rəsmiləşdirilmişdir. 1590–cı ildə tərtib edilmiş Lori vilayəti (əyaləti) icmal dəftərinə görə Lori vilayəti (əyaləti) Lori, Axtala, Pəmbək, Taşır və Arpalı livalarından ibarət idi. Axtala livasının Haşureti nahiyyəsinə daxil olan (Karye–i Şınuh) Şınıx kəndinin digər adı Baysunqur idi”. Ümumiyyətlə isə Şınıx sözündə bir işıq/işıx/ışıx/işın və ağ sözü də gizlidir. Məsələn: Ermənistanda qalmış Şınıx kəndi daxil olduğu ərazidə “Axtala; yəni Ağ tala” işıqla bağlı olan, Pəmbək, “Haşureti; Aşiret” adlı yaşayış yerləri təmiz türk dilində olan yaşayış yerləri var. Həm də Ermənistanda qalmış Şınıx kəndinin əski adının Baysunqur olması da oranın yerli əhalisinin təmiz Oğuz aşiretindən olmasını göstərir. Qırğı/Şahin/Doğan; Oğuzlar arasında çox yayğın oluduğunu, hər bir soyun və boyun öz onqonu, yəni totemi olduğunu həm Fəzlullah Rəşidəddin, həm də Əbülqazi göstərmişlər. Onlara istinad edən B.Ögel həmin onqonları boy və soylar üzrə araşdırıb yazmışdır. Onlardan “sungar”la əlaqəli olanlardan bəzilərini göstərmək olar. Bayındır- Şunqar/Şahin (Şahin). Beçenə; Şunqar/Ala şahin (Ala-toğanaq). Çavuldur; Şunqar/Qartal (Buğdaynık). Çəbni; Şunqar/Huma (Humay). B.Ögel, Anadoluda bu quşa əsasən “sungur” deyilyini söyləyir. Şahin; Ak/Ağ-doğan =Ağ sungur (falco gyrfalco). Qara-sungur (astur palumbarius); bənəklidir... bay-sungur (falco lanarius), bu daha tüklü bir doğandır, “laçın” da adlandırılır. Sünik və ya ona uyğunlaşdırılmış olan” Sisakan” – Cənubi Qafqazda tarixi-coğrafi regiondur. I Artaşesin hakimiyyəti dövründə (e.ə. 189 – 160) ermənilər tərəfindən ələ keçirilən Sünik, b.e. 387-ci ilində Ermənistanın Bizans və Sasanilər arasında bölünmüşdür. Sünikin cənubu mənbələrdə həm də Zəngəzur kimi qeyd edilir. Sünik adında da bir Şınıx sözü gizlidir. Saha türklərinin 21 iyunda ilin ən qısa gecəsi və ən uzun gündüzü olan bir gündə;Isıax adlanan yeni il bayramı keçirirlər. Bu bayramı sovetlər vaxtı heyvandarlıqla bağlasalar da, keçirilmə vaxtını 10-25 iyun arasına salsalar da; əslində günəş ritualları ilə, günəşi qarşılamaqla, ilin günlərinin sayına uyğun 365 adamın dairəvi olaraq göy cisimlərinin hərəkətlərini təkrarlayan dönmələri, minlərlə insanın eyni anda ağ kumıs içmələri ilə bir günəş, işıq mədəniyyətinin izləri aydın görünür.Isıax sözündə də Ağ İşıq sözü gizlidir və Şınıx adı ilə çox bənzərdir. Bun Azərbaycanda Şıx, Şıxlı kimi yaşayış əraziləri də İşıq/İşıx/Işıxla bağlıdır.
Şınıx/Şın ax/İşın Ağ...
F. Rüstəmova


Oxunub: 1 688
Paylaş:
Digər xəbərlər

Manşet / Araşdırma

1-07-2018, 09:41

Qardaş

Manşet / Araşdırma

27-06-2018, 10:23

Saban/Sabançı/Sabunçu

Manşet / Araşdırma

23-06-2018, 08:42

Həbsxana, yoxsa türmə?

Manşet / Gündəm / Araşdırma

24-05-2018, 09:57

Ağcaqayın/Akcaağac/Acer/Klen/Yavor/Yavru Ağac

Manşet / Araşdırma

14-05-2018, 08:06

Şınıx/Şın ax/İşın Ağ

Adınız:*
E-Mail:
Yorumunuz:
  • winkwinkedsmileam
    belayfeelfellowlaughing
    lollovenorecourse
    requestsadtonguewassat
    cryingwhatbullyangry
Kodu girin: *
yenilə, əgər kod görünmürsə
Gündəm
Google Sindromu nədir? - Səhv qərarlar, diaqnozlar...
Bu şəxslərin xərçəngə tutulma riski yüksəkdir
Hava ilə bağlı xəbərdarlıq: Bu tarixdən etibarən...
İran “Hörmüz”lə bağlı 3 şərt irəli sürdü: “Əgər ABŞ bunu etməsə, o zaman…”
Ağrılı, qanayan ağız yaraları xərçəng siqnalı verir
Qalib gəlsək, Zəngəzur dəhlizinə imkan verməyəcəyik
Son xəbərlər
  • Bu gün, 22:09
    Google Sindromu nədir? - Səhv qərarlar, diaqnozlar...
  • Bu gün, 21:37
    Bu şəxslərin xərçəngə tutulma riski yüksəkdir
  • Bu gün, 20:31
    Hava ilə bağlı xəbərdarlıq: Bu tarixdən etibarən...
  • Bu gün, 19:03
    İran “Hörmüz”lə bağlı 3 şərt irəli sürdü: “Əgər ABŞ bunu etməsə, o zaman…”
  • Bu gün, 18:29
    Ağrılı, qanayan ağız yaraları xərçəng siqnalı verir
  • Bu gün, 17:40
    Qalib gəlsək, Zəngəzur dəhlizinə imkan verməyəcəyik
  • Bu gün, 16:22
    NASA alimləri və generallar bir-bir yoxa çıxır - Nə baş verir?
  • Bu gün, 15:33
    Ürəyin işini 2 aya yaxşılaşdıran 2 meyvə
  • Bu gün, 14:15
    Azərbaycanla yeni müharibə xəbərdarlığı edildi
  • Bu gün, 13:24
    Prezident və xanımı Antalyada mühüm tədbirdə...
  • Bu gün, 12:35
    Yayılan qriplə bağlı açıqlama - Nə etməli?
  • Bu gün, 11:09
    Proses dünəndən başlayıb: ABŞ Rusiyanı bu ölkədən də çıxardır
  • Bu gün, 10:31
    Xəzərin geri çəkilməsi dayanır? - Ekoloq
  • Bu gün, 09:06
    Qatıq, çuğundur qarışımı ilə arıqlama - Sirli resept
  • Dünən, 22:20
    Gecəyarı 3-də oyananlar – 3 ciddi xəstəlik ola bilər
  • Dünən, 21:16
    Yoğun bağırsaq xərçəngi - 4 TƏHLÜKƏLİ SİMPTOM
  • Dünən, 20:55
    100 manatlıq əsginaslar buna görə dəyişdirilirmiş – Diqqət
  • Dünən, 18:34
    Heç su içməyənlərin orqanizmində nə baş verir?
  • Dünən, 17:45
    Paşinyan gördüklərindən danışdı: Ermənilər Azərbaycanla sülhə necə baxır?
  • Dünən, 16:07
    İran ABŞ-ın İsfahan planını ifşa etdi: Bütün gəmilərinizi batırarıq
  • Dünən, 15:17
    42 yaşlı kişi dözülməz simptomlar yaşadı – Diaqnozu şoka saldı
  • Dünən, 14:27
    Bakı və İrəvan arasında “test” keçirildi – Əlamətdar hadisə
  • Dünən, 13:04
    Müharibə Rusiyanı zəiflətmir, gücləndirir: 7 trilyon dolları keçdi
  • Dünən, 12:10
    Bibəriyə sakitləşdirir, arıqladır, gözəlləşdirir
  • Dünən, 11:39
    Şagirdin meyiti zirehli texnika ilə çıxarıldı
  • Dünən, 10:20
    İrandan sensasiya: Bu ölkə bütünlüklə bizə məxsusdur!
  • Dünən, 09:12
    1 dəfə dəmləmədə məlhəm olan pişikotu - EVDƏ MÜALİCƏ ÜSULU
  • 15-04-2026, 22:50
    Otağa niyə gəldiyinizi unudursunuz?
  • 15-04-2026, 21:38
    Ayıq yatan insanlarda bu 3 xəstəlik inkişaf edir
  • 15-04-2026, 20:45
    Rusiya AZAL təyyarəsinə görə kompensasiya verəcək – RƏSMİ
Daha çox
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
Sosial şəbəkələrimiz:
  • Direktor: Firəngiz Rüstəmova
  • E-mail: [email protected]
  • Telefon: (+99412) 452 25 37
  • Klinika haqqında
  • Xəbərlər
  • Araşdırma
  • Maraqlı
  • Səhiyyə
  • Gözəllik və təbabət
  • Əfsanələr və Mİflər
  • Foto və Video qalereya
  • Mədənİyyət
  • Bİoqrafİya
Müəllif hüquqları qorunur. ailehekimiklinikasi.az-ın məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə