Ermənistanla Gürcüstan arasında son günlərdə müşahidə olunan gərginlik diqqət çəkməyə başlayıb. İrəvanda Gürcüstan səfirliyi qarşısında keçirilən ardıcıl aksiyalar, bəzi aviareyslərin qarşılıqlı şəkildə ləğv olunması və ticarət əlaqələrində yaranan problemlər iki ölkə arasında münasibətlərdə çatların dərinləşdiyini göstərir.

İki Cənubi Qafqaz ölkəsi arasında baş verən bu gərginliyin kökündə hansı səbəblər dayanır? Ermənistan cəmiyyətində Gürcüstana qarşı artan narazılığın arxasında daxili siyasi amillər, yoxsa regiondakı geosiyasi dəyişikliklər dayanır?

Globalinfo.az-a danışan Siyasi və Hüquqi Araşdırmalar Mərkəzinin sədri, politoloq Xəyal Bəşirov bildirib ki, Cənubi Qafqazda sülh və təhlükəsizliyin bərqərar olmasında Azərbaycan ilə Gürcüstan maraqlı olsa da, Ermənistan həmişə kənar güclərin regiondakı oyunlarına alət olub və “parçala-hökm sür” siyasətini dəstəkləyib:

“Ermənistanın konstitusiyasında Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları mövcuddur və rəsmi Bakı dəfələrlə bu məsələnin düzəldilməsi üçün xəbərdarlıq edib. Ermənistan isə dənizdən dənizə uzanan ərazilərdə öz “erməni dövlətini” yenidən bərpa etmək niyyətindədir. Rəsmi emblemlərində uydurulmuş “4 erməni çarlığı” – Şərqi, Qərbi, Şimali və Cənubi Ermənistan çarlığı vasitəsilə bunu həyata keçirməyə çalışırlar. Şimali Ermənistan çarlığı isə Gürcüstan ərazisidir. Bu məntiqlə Ermənistan Gürcüstana da ərazi iddiaları irəli sürmüş olur.

Azərbaycan əraziləri 30 ilə yaxın işğal altında saxlanıldığı müddətdə Ermənistan Gürcüstanla bağlı planlarını həyata keçirməmişdi. Lakin artıq bu arzular puç olub. Ermənistan Azərbaycan ərazilərini işğal etməyin cəzasını çəkib.

Rəsmi İrəvanın Gürcüstanla münasibətlərinin pisləşməsi isə gözlənilən idi, çünki bunun bir neçə səbəbi var. Rəsmi açıqlamalarda açıq şəkildə bildirilməsə də, Ermənistanın digər qonşu ölkələrə də ərazi iddialarının olduğu görünür. Gürcüstanın Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləməsi səbəbindən Ermənistanın hədəfinə çevrilib. Azərbaycan isə Ermənistanın düşmən mövqeyi səbəbindən bütün böyük layihələri Gürcüstan üzərindən həyata keçirib. Rəsmi İrəvan bunu Tbilisinin “xəyanəti” kimi qiymətləndirir.

Politoloqun sözlərinə görə, Qərbyönümlü Paşinyan hakimiyyətinin Qərbə boyun əyməyən Gürcüstanla münasibətləri yaxşı ola bilməz:

“Nikol Paşinyan Qərbin hakimiyyətə gətirdiyi şəxsdir. Son zamanlar Gürcüstanda baş verən hadisələr və Qərb ölkələrinin Gürcüstandakı seçkilərə reaksiyası hər kəsə məlumdur. Ermənistan o vaxt gözləmə mövqeyində idi, vəziyyətin qarışmasını və bundan faydalanmağı düşünürdü. Lakin Gürcü xalqı qalib gəldi. Gürcüstan hakimiyyəti bu həssas dönəmdə Ermənistanın sərgilədiyi mövqeyi gördü.

Digər tərəfdən, Ermənistanın silahlandırılması prosesinə Azərbaycan-Gürcüstan münasibətləri təsir göstərir. Bu iki ölkənin əlaqələri çox yüksək səviyyədədir. Azərbaycanın apardığı siyasət və İkinci Qarabağ müharibəsində qələbəsi Ermənistanın silahlanma siyasətinin qarşısını almağa səbəb olub.

Rəsmi İrəvanın Türkiyəyə də ərazi iddiaları var ki, bu da tərəflər arasındakı münasibətlərə müəyyən təsir göstərir. Ermənistan İranla sərhəddir, İran-Azərbaycan münasibətlərində isə müəyyən normallaşma müşahidə olunur. İran üçün əsas problemlərdən olan bölgəyə üçüncü qüvvələrin gətirilməsində əsas rolun Ermənistana aid olduğu anladı. Bütün bu faktorlar Ermənistan-Gürcüstan münasibətlərinə mənfi təsir göstərir”.