Azərbaycan hazırda ABŞ-la yüksək səviyyəli siyasi və diplomatik əlaqələrə malikdir. Rəsmi Bakı Zəngəzur dəhlizinin ABŞ-ın nəzarətində fəaliyyət göstərməsinə razılıq verib. Bununla yanaşı, son vaxtlar Bakı-Tehran münasibətlərində də müsbət dinamika var. İranın müdafiə naziri ötən həftəsonu Bakıda Prezident İlham Əliyevlə görüşüb ki, bu da münasibətlərin yaxınlaşmasının növbəti nümunəsi sayılır.
Azərbaycanın İran-ABŞ danışıqlarında neytral və etibarlı məkan rolunu oynaması mümkündürmü?
Oman hazırda Tehran-Vaşinqton danışıqlarının açıq məkanı olsa da, Bakı daha dərin danışıqlar üçün platforma seçilə bilərmi?
Globalinfo.az-a danışan politoloq Sultan Zahidov bildirib ki, İran ətrafında gərginlik hələ də davam edir:
“Dekabr ayında başlayan gərginlik fonunda ABŞ Yaxın və Orta Şərqə texnika və gəmilərini yerləşdirərək İran üzərində təzyiqi artırır. Hazırda İran və ABŞ arasında danışıqlar Omanda keçirilir. ABŞ regionda hərbi imkanlarını genişləndirərək İranın nüvə proqramında maksimum güzəşt əldə etməyə çalışır. Lakin İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi dəfələrlə bəyan edib ki, nüvə proqramı tamamilə ləğv edilməyəcək, sadəcə sülhpərvər məqsədlərə xidmət etdiyinə zəmanət veriləcək”.
Sultan Zahidov vurğulayıb ki, Əraqçi Azərbaycanı etibarlı tərəfdaş və sabitləşdirici güc kimi qiymətləndirir:
“Azərbaycanın regional sabitliyin təminində, eskalasiyanın qarşısının alınmasında və danışıqlar üçün platforma yaratmaqda təcrübəsi var. Əvvəllər Bakı Suriya-İsrail və İsrail-Türkiyə danışıqları üçün platforma təmin etmişdi. Bu, ölkəmizə olan etimadın göstəricisidir. Rəsmi Bakı maraqlarını sülh, sabitlik və inkişaf üzərində qurur, geosiyasi ambisiyaları yoxdur. Neytral tərəf kimi Azərbaycan danışıqlarda iştirak edə bilər”.
Politoloq əlavə edib ki, “Bakı daha dərin görüşlər üçün seçilə bilərmi” sualı isə iki tərəf arasında real danışıqların olub-olmamasından asılıdır:
“Hələlik belə danışıqlar baş tutmayıb. ABŞ növbəti görüşlərdə ciddi güzəştlər gözləyir, amma İran buna hazır deyil. Əgər danışıqlar yalnız formal xarakter daşıyırsa və eyni zamanda ABŞ İrana qarşı hərbi əməliyyat planlaşdırırsa, Azərbaycanın prosesdə iştirakına gərək olmayacaq”.