Azərbaycan–Gürcüstan diplomatik münasibətlərinin 33-cü ildönümü qeyd olunur. Bu müddət ərzində Bakı bir çox sahədə Tbilisiyə dəstək göstərib.

Məlum olduğu kimi, rəsmi Bakı Ermənistan konstitusiyasının dəyişdirilməsini tələb edir, çünki orada Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları yer alıb. Tarixi təcrübə göstərir ki, erməni siyasi və ictimai dairələri zaman-zaman Cavaxetiyaya da dair iddialar səsləndiriblər. Bəs bu məsələdə Tbilisinin mövqeyi necədir? Ermənistan konstitusiyasında Gürcüstana qarşı hər hansı ərazi iddiası və ya eyham mövcuddurmu?

Azərbaycan gələcəkdə regionda yeni müharibənin başlamaması üçün Ermənistanın, erməni cəmiyyətinin bütün ərazi iddiası cəhdlərini bloklaya bilərmi?

Globalinfo.az-a danışan politoloq Rəşad Bayramov deyib ki, Ermənistanın “ərazi iddiaları” yalnız İrəvan–Bakı xəttini deyil, İrəvan–Tbilisi münasibətlərini də diqqət mərkəzinə gətirir:

“Ermənistan konstitusiyasında Gürcüstana ərazi iddiasının olmadığı Paşinyan hökuməti tərəfindən dəfələrlə bəyan olunsa da, bu ermənilərin belə iddialarının olmadığı anlamına gəlmir. Belə ki, Ermənistanın daxili siyasətində və diaspor dairələrində erməni radikal qruplarının “Javakhk” adlandırdığı Cavaxetiya ilə bağlı uzun illərdir etnik əsaslı iddialar mövcuddur. Bu iddialar rəsmi səviyyədə qaldırılmasa da, müəyyən qruplar tərəfindən mədəni muxtariyyət, öz müqəddəratını təyinetmə hüququ və digər bu kimi şüarlarla gündəmdə saxlanılır. Gürcüstan hökuməti isə bu cür mövqelərə qarşı həmişə qətiyyətli olub və ərazi bütövlüyünə dair hər hansı müzakirələrin açılmasına imkan verməyib”.

Politoloq qeyd edib ki, məsələnin bizim üçün əhəmiyyəti daha dərindir:

“Azərbaycan Qarabağ müharibələri dövründə Ermənistanın konstitusiyasındakı “tarixi torpaqlar” mövzularını real təhdid kimi yaşayıb. Buna görə də sülh müqaviləsinin imzalanması üçün bu maddələrin dəyişdirilməsi şərtini irəli sürür. Bakı hesab edir ki, ərazi iddiaları, istər Azərbaycana, istərsə də Gürcüstana qarşı olsun, gələcəkdə regionda yeni münaqişə risklərini gücləndirir. Bu baxımdan Azərbaycan yalnız öz təhlükəsizliyini deyil, həm də Gürcüstanın təhlükəsizliyini düşünür. Çünki regionda hər hansı qarşıdurma Bakı–Tbilisi–Ceyhan enerji xətti, Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu və digər strateji layihələrə birbaşa təsir göstərə bilər. Odur ki, Tbilisi ilə Bakı arasındakı yüksək səviyyəli koordinasiya Ermənistanın potensial iddia ritorikasının regional miqyasda qarşısının alınmasında mühüm rol oynaya bilər.

Nəticə etibarilə, Ermənistan konstitusiyasında Gürcüstana qarşı açıq ərazi iddiası olmasa da, bu iddialarla bağlı ictimai müzakirələrin mövcudluğu və diaspor tərəfindən dəstəklənməsi region üçün uzunmüddətli təhlükəsizlik riskləri yaradır. Bu risklərin neytrallaşdırılması üçün ən mühüm töhfə isə Azərbaycan və Gürcüstanın strateji tərəfdaşlığıdır”.