Adaçayı/Sürvə – latın d. Salvia officinalis adlanır və Dalamazkimilər/Lamiaceae fəsiləsinə aid bitki növüdür.
Sürvə/Adaçayı/Sālvia officinālis - magik qüvvəyə və xüsusiyyətə malik olan bir bitki kimi tanınır. İnanılır ki, bu bitkinin magik gücü müvəffəqiyyətə, qazancın artmasına və çiçəklənməyə yardım edir. İnsanlara özünü, qabiliyyətini göstərməyə imkan yaradır.
Qədimdə sürvə bitkisi ətrafın saflaşma və işıqlanması məqsədilə istifadə edilirdi. Onu qədim məbədlərdə mərasimlər zamanı tanrının şərəfinə yandırardılar.
Yunanlar və romalılar belə hesab edirdilər ki, sürvə tüstüsü müdriklik gətirir və ağlı itiləşdirir. Ərəblərə görə isə, insanlara əbədi həyat və ya uzunömürlülük gətirdiyinə inanılardı.
İngiltərədə orta əsrlərdə sürvə bitkisini lavanda ilə qarışdırıb, qəsrlərin döşəməsinə səpərdilər ki, xoşagəlməz iyini aradan qaldırsın. Bu bitkini insanlar bağ-bağçalarında əkib-becərərdilər ki, uzunömürlü olsunlar.
Qədim Misirdə onun “həyatın xilaskarı” olmasını, Qədim Romada isə ailə qurmuş cütlüyün tezliklə övladı olacağını, bütün xəstəliklərdən hifz olunacaqlarını düşünürdülər.
Qədim Yunanıstanda sürvə bitkisinə o qədər inam var idi ki, qadınlar onun vasitəsilə gəncliklərini əbədi qoruyub saxla-ya biləcəklərini hesab edirdilər, hətta onu “ölümsüzlük otu” adlandırırdılar.
Sürvənin mühiti təmizləmək, pis ruhları qovmaq, insanları qorumaq kimi magik xüsusiyyətləri şamanlara məlum idi. Şamanlar hər ritual mərasimindən öncə tüstülənən sürvə vasitəsilə özlərini saflaşdırar, pis ruhlardan qorunardılar ki, qamlama, bədənsəl olmayan səyahət zamanı ona mane olmasınlar. Sürvə ilə ətrafı, mühiti tüstülətmək və ya sürvə buxuru yaratmaq üçün bir qədər qurudulmuş sürvə bitkisi şüşə qabda yandırmaq lazımdır.
Tüstü ağır emosional gərginlikdən sonra qalan neqativ enerjini qovur, ətrafı, mühiti təmizləyir. Sürvədən sonra isə yovşan istifadə edilir ki, bu bitki də sürvədən geriyə qalmış olan “mental tozları” neytrallaşdırır. Sürvə insana magik ritualdan sonra sevinc hisslərini qaytarır. Müdriklik, uzunömürlülük, müdafiə məqsədilə magik rituallarda işlədilən sürvə; ingilis dilində “sage”, yəni müdrik adlanır.

Müəllif: Firəngiz Rüstəmova
"TƏBABƏT VƏ MİFOLOGİYA: GÖRÜNƏN VƏ GÖRÜNMƏYƏN ƏLAQƏLƏR" kitabından