İldən ilə bütün dünyada qalxanvari vəzi xəstəliklərinə tutulmuş insanların sayı artır. Həmçinin son zamanlar qalxanavari vəzi şişlərinin sayı da artmaqdadır.

Mütəxəssislər bunu dünyada ekoloji şəraitin pisləşməsi ilə izah edir.

Azərbaycanda qalxanvari vəzi xəstəliklərinə kifayət qədər tez-tez rast gəlinir. Bunun səbəbi ölkəmizin bir çox bölgələrində suda, havada və torpaqda yodun az olmasıdır. Bildiyimiz kimi, yodun orqanizmdə normal səviyyədə olması qalxanvari vəzinin fəaliyyəti və sağlamlığı üçün ən vacib amillərdən biridir.

Bu yazıda biz zob xəstəliyinin əsas risk faktorlarını təqdim edirik. Zob xəstəliyi daha tez-tez hansı qrup insanlarda inkişaf edir?

1. Qadınlar. Qadınlara zob xəstəliklərinə kişilərlə müqayisədə daha tez-tez təsadüf edilir. Bunun səbəbi qadının həyatı boyu onun orqanizmində baş verən ciddi hormonal dəyişikliklərdir - hamiləlik zamanı yoda olan tələbatın artması, menopauza zamanı yoda olan həssaslığın artması və s.

2. Kənd yerlərində yaşayan insanlar (xüsusilə bu dənizlərdən uzaq olan, dağ yerlərində yerləşən kəndlərə aiddir). Bu yerlərdə suda və torpaqda yodun kəskin çaışmazlığı müşahidə olunur ki, bu da qalxanvari vəzinin fəaliyyətinə mənfi təsir edir.

3. Yaxın qohumları arasında qalxanvari vəzi xəstəlikləri olan insanlar. İrsiyyət zob xəstəliklərinin inkişafında böyük rol oynayır.

4. Siqaret çəkən insanlar.

5. Pis ekoloji şəraitdə yaşayan insanlar. Söhbət böyük sənaye şəhərlərində, iri sənaye müəssisələrinə yaxın yerlərdə yaşayan insanlardan gedir.

6. Tez-tez güclü streslərə məruz qalan insanlar.

İnsanda bu risk faktorlarından bir neçəsi olduqda (məsələn, valideynlərində zob xəstəliyi olan kənddə yaşayan uşaqlı qadın), bu daha təhlükəlidir. Belə insanlar vaxtaşırı olaraq endokrinoloqun profilaktik müayinələrindən keçməli, zob xəstəliklərinin əsas simptomlarını bilməli və vaxtında mütəxəssisə müraciət etməlidir.