Duzdağ daş duz yatağı Naxçıvan şəhərindən 12 km. şimal-qərbdə yerləşir və lap qədimlərdən istismar olunur. Azərbaycan və Fransa arxeoloqlarının birgə apardıqları qazıntı işləri zamanı sübut olunmuşdur ki, yataqda daş duz hasilatının başlanğıcı e.ə. III minilliyə gedib çıxır ki, bu da Duzdağ yata-ğının dünyada ən qədim duz mədəni olduğunu göstərir. İşlənmiş duz lağımlarından biri pasiyentlərin bronxial astma və bronxial sistemin başqa xəstəliklərindən müalicəsi məqsədilə balneoloji cəhətdən düzəldilmiş və təchiz edilmişdir.
Batabat gölü Naxçıvan MR-in dağlıq hissəsində, dəniz səthindən 2424 m. yüksəklikdə, Naxçıvan çayının mənbəyini götürdüyü mənzərəli alp çəmənliklərinin əhatəsində yerləşir. 16 ha. sahəsi olan şirinsulu göl suyun səthində üzən torflu ada ilə diqqəti cəlb edir. Gölün ətrafındakı karbonat, hidrokarbonat və kalsium-natrium-maqnezium mineralizasiyalı bulaqların suyundan mədə-bağırsaq xəstəliklərinin müalicəsində istifadə olunur.
“Badamlı” mineral bulaqları dəniz səthindən 1274 m. hündürlükdə, mənzərəli və günəşin bol olduğu Dərələyəz dağ silsiləsi zirvəsinin arasından axıb keçən Salasuz çayının vadisində, Naxçıvan MR-nın Badamlı qəsəbəsindən 3 km. cənubda yerləşir. Kimyəvi tərkibi hidrokarbonat-sulfat-natrium-kalsiumlu olaraq “Narzan” tiplidir. Suyun tərkibində yod, brom, mis və borat turşusu vardır. Həm süfrə suyu kimi, həm də həzm sistemi xəstəliklərinin müalicəsində istifadə olunur.
Darıdağ karbonatlı-mərgümüşlü su yatağı Naxçıvan MR Culfa şəhərinin 9 km. şimal-şərqində, dəniz səviyyəsindən 1200 m. yüksəklikdə yerləşir. Darıdağ bulaqları haqqında ilk məlumat 1830-cu ilə gedib çıxır. Onlardan mədə-bağırsaq, əzələ, qan azlığı, periferik əsəb sistemi və ginekoloji xəstəliklərin müalicəsində istifadə olunur. Yatağın bazasında balneoloji klinika fəaliyyət göstərir.

Müəllif: Firəngiz Rüstəmova
"FOLK VƏ YA XALQ TƏBABƏTİ" kitabından