Dünyada ən geniş miqyaslı tədqiqat nəhayət ki, yekinlaşdı.

Tədqiqat 101 ölkədən alınan məlumatları əhatə edir və pəhrizdəki zülal növü ilə ömür uzunluğu arasında maraqlı əlaqə tapıldı.

“Medicina” xəbər verir ki, tədqiqatçılar 1961-ci ildən 2018-ci ilə qədər müxtəlif ölkələrdə ərzaq təchizatı, demoqrafik məlumatlar, pəhriz nümunələri və həyat tərzi ilə bağlı statistik məlumatlardan istifadə ediblər.

Alimlər xüsusilə heyvan zülalının üstünlük təşkil etdiyi ölkələrlə bitki zülalının daha çox olduğu ölkələr arasındakı fərqləri diqqətlə araşdırdılar.

Uzunömürlülərin sirri nədir?

Məlum olub ki, sakinləri mütəmadi olaraq bitki mənşəli zülal tərkibli məhsullar istehlak etdiyi bölgələrdə orta ömür uzunluğu daha yüksəkdir.

Belə ölkələrə, məsələn, Yaponiya, Hindistan, Pakistan, İndoneziya daxildir, burda ənənəvi olaraq çoxlu paxlalılar, soya, qoz-fındıq, göbələk və taxıl yeyilir. Onların tərkibində demək olar ki, artıq qırmızı ət və ya yağlı heyvan qidaları yoxdur.

Ən parlaq nümunələr uzunömürlülüyün sözdə “mavi zonaları”dır: Yaponiyanın Okinava adası, Yunanıstanın İkariya və Kaliforniyanın Loma Linda şəhəri.

Bu bölgələrdə 90 və daha yuxarı yaşda olan, aydın düşüncəli və minimum sayda xroniki xəstəliklərlə yaşayan çox insan var. Onların pəhrizi zülalın bitki mənbələri ətrafında qurulur.

Niyə bitki zülalları işləyir

Heyvan zülalından fərqli olaraq, bitki zülalında doymuş yağlar və xolesterin yoxdur, lakin lif, vitamin və antioksidantlarla zəngindir. Bağırsaqların fəaliyyətini yaxşılaşdırır, iltihabı azaldır və qanda şəkər və xolesterin səviyyəsini normal saxlayır.

Bitki mənşəli protein mənbələrinə aşağıdakılar daxildir:

soya, lobya, mərcimək, noxud, maş;
qoz-fındıq və toxum (küncüt, balqabaq, kətan);
bütün taxıllar - yulaf, qarabaşaq yarması, quinoa, buğda;
göbələk;

tofu və digər soya məhsulları.

Ətdən imtina etməlisən?

Yetkinlərin pəhrizindən heyvan zülalını tamamilə istisna etmək lazım deyil. Balansın qorunması vacibdir. Ət, balıq, yumurta və süd məhsulları bütün vacib amin turşularını ehtiva edir və xüsusilə gənc yaşda və ya yüksək fiziki fəaliyyət zamanı vacibdir.

Bununla birlikdə, məsələn, toyuq əti noxud ilə, balıq və kinoa və brokkoli ilə birləşdirən protein mənbələrini alternativ etsəniz, bədən yağ və əlavə kalorilərlə yüklənmədən ehtiyac duyduğu hər şeyi alır.

Tədqiqatçılar tədqiqatın nəticələrinin yalnız yetkin əhaliyə aid olduğunu vurğulayırlar. Böyümə və inkişaf dövründə uşaqlar üçün heyvan zülalı prioritet olaraq qalır - toxumaların və immunitet sisteminin formalaşması üçün lazımdır.