ABŞ Prezidenti Donald Trampın Çinə səfərində bir çox mühüm detal diqqət çəkib. Tramp səfər zamanı Vaşinqtonun Pekinlə ikitərəfli ticarət əlaqələri qurmaq istədiyini bildiyib və ölkələr arasında fikir ayrılıqlarının qısa zamanda həll ediləcəyi söyləyib.
Maraqlıdır ki, Çin dövlət televiziyasının Prezident Si Cinpinin adından yaydığı bəyanatda iki ölkə arasında əsas anlaşmazlığın Tayvan məsələsində olduğu vurğulanır. Məlumata görə, Cinpin bu problemin həll edilməyəcəyi təqdirdə ABŞ və Çin arasında hərbi toqquşmanın ola biləcəyinə dair xəbərdarlıq edib.
Mövcud vəziyyətdə Trampın Çin səfəri necə dəyərləndirilməlidir? Bu səfər Ağ Evin gözləntilərini nə dərəcədə qarşıladı?
Globalinfo.az-a danışan siyasi şərhçi Əli Zülfüqaroğlu deyib ki, hazırda Çin yüksəlişdə ABŞ isə enişdə olan dövlətdir:
“İki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinə baxsaq, real mənzərəni görmək mümkündür. Çinin ABŞ-a ixracatı təqribən 600, ABŞ-ın Çinə ixracatı isə 200 milyard dollardır. Hazırda Vaşinqton üçün prioritet dünya hegemoniyasının qorunması və bu kontekstdə Pekinlə rəqabətdir. Trampın Venesuela addımı, eyni zamanda İrana hücumu həm də Çinin enerji damarlarının kəsilməsinə cəhddir. Amma görünən oduir ki, ABŞ Venesuelada qazandığını İranda “dəfn etdi”. Bununla da Çinə qalib dövlət lideri kimi deyil, Hörmüz boğazında bataqlığa düşmüş ölkə lideri kimi səfər etməyə məcbur qaldı.
Hazırda qlobal münaqişələrdən, birbaşa hərbi toqquşmalardan kənarda qalan Çin, istər keçmiş prezident Co Bayden dönəmindən etibarən Ukraynada, istərsə də İranda hərbi toqquşmaya sürüklənən ABŞ ilə müqayisədə daha üstün durumdadır. Pekin bunu dəyərləndirir, Vaşinqtonun bütün təzyiqlərinə kifayət qədər ağıllı və diplomatik cavablar verir.
Ona görə hesab edirəm ki, belə bir durumda Çinə səfər edən Tramp, istədiyini əldə edə bilməz. Bu səbəbdən ənənəvi siyasətin davam etdiriləcəyi ehtimalı yüksəkdir”.