Antalyada üç gün davam edən Diplomatiya Forumu başa çatdı. Forumda Türkiyə, Azərbaycan və Pakistan liderlərinin bir araya gəlməsi mövcud geosiyasi vəziyyətdə böyük önəm daşıyır.

Antalyadan verilən mesajın mənasını necə anlamaq lazımdır?

Globalinfo.az-a danışan beynəlxalq münasibətlər üzrə türkiyəli ekspert İsmail Cingöz bildirib ki, regional güclər qlobal miqyasda öz aralarında xarici müdaxiləyə qarşı bloklar yaratmağa başlayıb:

“Burada böyük güclərə – ABŞ, Çin, Rusiya və Avropa İttifaqına (Aİ) Türkiyə, Pakistan və Azərbaycanın əməkdaşlıq yolu ilə vacib bir blok və güc mərkəzi olduğu mesajı göndərilir. Cənubi Qafqazda, Orta Asiyada (Türküstan) və Hind okeanı bölgəsində oyun qaydalarını “biz müəyyən edərik, biz bu coğrafiyada yüksələn gücük və bizsiz burada heç bir plan qurula bilməz” fikrinə diqqət çəkilir. Türkiyə Pakistan və Azərbaycan vasitəsilə Türküstan coğrafiyasında geosiyasi bloklar və münaqişələr əvəzinə sülh, əmin-amanlıq və nizam yaradıcı rol oynamaq istəyir. Bu birlik əməkdaşlıq və sülh diplomatiyası yolu ilə yeni dünya sistemində üçüncü bir qütb kimi çıxış edə bildiyini göstərmək istəyir”.

Ekspert, həmçinin, Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişinin imzalanması mövzusu haqda fikirlərini bildirib.

İ.Cingöz qeyd edib ki, Türkiyə Azərbaycanla birlikdə bölgədə davamlı sabitlik və iqtisadi inteqrasiya istəyir:

“Bu, yeni dünya sistemində Türkiyənin, Azərbaycan və Qafqazdan Türküstan coğrafiyasına açılan dəhlizdə sabitlik və davamlı sülh axtardığını göstərir. Sülh müqaviləsi Zəngəzur dəhlizi kimi böyük layihələrin reallaşmasına imkan verə bilər və Türkiyə-Azərbaycan əlaqəsi bu dəhliz vasitəsilə daha da gücləndirilə, daha əhəmiyyətli və sabit bir güc bloku yarada bilər. Unutmaq olmaz ki, Ermənistan Azərbaycanla daimi sülh müqaviləsi imzalamadan Türkiyə normallaşmanı və sərhədlərinin açılmasını qəbul etmir. Buna görə də Türkiyə Ermənistan siyasətini Azərbaycanla paralel olaraq həyata keçirir”.

İ. Cingöz hesab edir ki, Ermənistanda seçkilərdə hazırkı Baş nazir Nikol Paşinyan yenidən qalib gələrsə, müqavilə qısa müddət sonra imzalanacaq:

“Seçkilərdən əvvəl Paşinyan müxalifətin səslərini ala bilməyəcəyindən qorxaraq müqaviləni imzalamaya bilər. Həmçinin, sülhə nail olduqlarını iddia edərək, seçkilərdən dərhal əvvəl müqaviləni imzalayıb-imzalamayacağını da deyə bilmirəm, amma Paşinyan yenidən qalib gələrsə, çox güman ki, müqavilə tezliklə imzalanacaq. Lakin o, uduzsa və Türkiyəyə düşmən olan müxalifət qrupu qalib gəlsə, münasibətlərdə yenidən gərginlik yarana bilər”.