Azərbaycanda əmək bazarında yeni yanaşmalar gündəmə gəlir. İş vaxtının daha çevik təşkili və əmək münasibətlərinin müasir tələblərə uyğunlaşdırılması məqsədilə saatlıq iş rejiminin tətbiqi müzakirə olunur. Əmək Məcəlləsinə edilən son dəyişikliklər isə bu modelin hüquqi əsaslarının formalaşdırıldığını göstərir.
Saatlıq iş rejimi necə tətbiq olunacaq?
Bu modeldə əsas prinsip işçinin əmək haqqının faktiki işlədiyi saatların sayına uyğun hesablanmasıdır. Yəni əmək müqaviləsində işçinin aylıq deyil, saatlıq vəzifə maaşı müəyyən ediləcək və ödənişlər bu göstərici əsasında aparılacaq.
Saatlıq iş rejimi tətbiq edilən zaman işçi ilə işəgötürən arasında yazılı razılaşma əsas şərt sayılır. Müqavilədə işçinin saatlıq əmək haqqının məbləği, həftəlik və aylıq maksimal iş saatları, əlavə iş saatlarının hesablanma qaydası və ödəniş dövrləri açıq şəkildə göstəriləcək.
Bu sistem çərçivəsində işçi eyni vaxtda bir neçə iş yerində çalışa biləcək. İş vaxtı günün müəyyən saatları üzrə bölünəcək və hər bir işəgötürən yalnız faktiki işlənmiş saatlara görə ödəniş edəcək. Qeyri-iş və bayram günlərində, eləcə də normadan artıq işlənən saatlar üçün isə Əmək Məcəlləsinə uyğun olaraq artırılmış əmək haqqı tətbiq olunacaq.
Saatlıq iş rejimi əmək haqqının hər saat ödənilməsi demək deyil. Ödənişlər tərəflərin razılığı ilə ayda bir və ya iki dəfə həyata keçirilə bilər. Burada əsas meyar işlənmiş saatların dəqiq uçotu və bu göstəricinin əmək haqqının hesablanmasında əsas götürülməsidir.
Globalinfo.az xəbər verir ki, məsələ ilə bağlı deputat Vüqar Bayramov “Operativ Məlumat Mərkəzi-OMM”ə açıqlama verib.
Deputat qeyd edib ki, bu dəyişikliklər eyni zamanda saatlıq əmək haqqı sistemi ilə bağlı Əmək Məcəlləsində ilkin praktiki mexanizmlərin formalaşdırılması deməkdir.
Vüqar Bayramov vurğulayıb ki, saatlıq iş rejimi işçilər üçün yeni imkanlar yaradır:
“Bu sistem işçilərə bir neçə iş yerində əməkdaşlıq etmək imkanı verə bilər. Yəni işçi günün müəyyən saatlarını bir iş yerində, digər saatlarını isə başqa iş yerində işləyə bilər. Bu isə onların ümumi gəlirlərinin artmasına səbəb ola bilər”.
Deputat əlavə edib ki, saatlıq iş rejimi əmək haqqının mütləq şəkildə hər saat ödənilməsi anlamına gəlmir. Onun sözlərinə görə, əmək haqqının ödəniş dövrü birbaşa işçi ilə işəgötürən arasında əldə olunan razılaşmadan asılı olacaq:
“Ödənişlər ayda bir dəfə və ya ayda iki dəfə həyata keçirilə bilər. Əsas məqam ondan ibarətdir ki, hesablamalar zamanı işlənilən saatların sayı əsas götürüləcək.”
Vüqar Bayramov qeyd edib ki, saatlıq iş rejiminin effektiv tətbiqi üçün işçi və işəgötürən arasında qarşılıqlı razılaşmaların olması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.