Bildiyimiz kimi, cari ilin yanvar ayında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibəsində Transxəzər qaz kəmərinin çəkilişinin yubanmasını təkzibolunmaz arqumentlərlə əsaslandırmışdı. Həmçinin 6 ay sonra - iyulun 21-də “4-cü Sənaye İnqilabı dövründə Yeni Media” mövzusunda keçirilmiş Şuşa Qlobal Media Forumunun açılış mərasimində də ölkə başçısı sözügedən layihə barəsində konkret faktları diqqətə çatdırdı. Prezident İlham Əliyev layihə ilə bağlı uzun illər müzakirələrin getməsinə baxmayaraq, hələ də ortada real nəticənin olmamasının səbəblərini aydın şəkildə izah etdi.

Bunu Publika.az-a açıqlamasında Neft Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri, enerji məsələri üzrə ekspert İlham Şaban deyib.

Məlum olduğu kimi, ötən həftə Şuşada Qlobal Media Forumu keçirilib. Forumun açılış mərasimində iştirak edən Azərbaycan Prezidenti jurnalistlərin ona ünvanlanan suallarını cavablandırıb. Prezident İlham Əliyevin İtaliya nümayəndəsi Maurisio Gerinin sualını cavablandırarkən səsləndirdiyi fikirlər ictimaiyyət tərəfindən daha böyük rəğbətlə qarşılanıb. Prezident qeyd edib: "Transxəzər Qaz Boru Kəməri ilə əlaqədar mən artıq bir neçə dəfə mövqeyimi bildirmişəm. Bir daha təkrar etmək istəyirəm ki, bu, Azərbaycanın təşəbbüsü ilə başlayacaq bir layihə deyil. Çünki Azərbaycanın təşəbbüskarı olduğu layihələr həmin o layihələrdir ki, bu, ölkələrin resurslarına əsaslansın".

Ekspert İlham Şaban ölkə başçısının yuxarıdakı tezisini şərh edib:

"Prezidentin nitqi diplomatik mesaj kimi qiymətləndirilməlidir. Bizə lazım idi ki, qazımızı Avropa bazarına çıxaraq. 3500 km-lik boru kəmərinin infrastrukturunun yaradılmasında iştirak etdik. Hətta TAP-ın səhmlərinin beşdə bir hissəsi (20%) SOCAR-a məxsusdur. Ən əsası, 3 ayrı boru kəmərlərini birləşdirib, Avropaya qaz vermişik.

Biləsiniz, biz 3-cü tərəfin qazını öz ərazimizdən ancaq tranzit kimi ötürməyə qadirik. Bunun üçün də yeni infrastruktur lazımdır. Bəli, biz hər zaman lazımi köməklikləri göstərməyə hazırıq. Lakin bizim hesabımıza kiminsə qazının daşınmasına ümidli olmayın. Kim qazının daşınmasını istəyirsə, maliyyə vəsaiti barədə o düşünməlidir. Yəni ölkə başçısının demək istədiyi budur".

İ.Şaban hesab edir ki, əgər Qərb dövlətləri Ukraynaya dəstək verdikləri kimi, işğaldan azad olunmuş ərazilərimizin yenidən qurulmasında adekvat mövqe sərgiləsələr, məsələn, aşağı faizlə və uzunmüddətli kredit ayırsalar, Azərbaycan tərəfi də əvəzində Transxəzər Qaz Boru Kəmərinin maliyyələşməsində öz dəstəyini göstərər. Amma onlar heç minaların təmizlənməsi üçün bizə lazımi vəsaiti vermirlər. "Belə olduğu təqdirdə, ölkəmizə hansısa işarəni vermək məntiqsizdir", - ekspert əlavə edib.

Məqalə Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin (MEDİA) maliyyə dəstəyi ilə “Azərbaycan Respublikasının dünya birliyinə inteqrasiyası, region ölkələri və digər dövlətlərlə, beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığının inkişaf etdirilməsi” istiqaməti üzrə hazırlanıb.