Son dəqiqə
Çernobıl faciəsi : Faktlar və miflər
7 min insanın həyatına və neçə min insanın şikəst olmasına səbəb olmuş Çernobıl faciəsinin özünəməxsus sirrləri və danılmaz faktları vardır.
İlk əvvəl onu qeyd edək ki, Çernobıl AES tikintisi 1970-ci ildə başlayıb. 27 sentiyabr 1977-ci il də ilk enerji bloku Sovet İtifaqqının enerji sisteminə qoşuldu. Sonra daha üç enerji bloku da fəaliyyətə başlayandan sonra bu stansiyanın illik enerji istehsalı 29 milyard kilovat saata çatdı. 1982-ci il 9 sentyabrda AES- də ilk qəza baş verdi. Bu qəzada zərərçəkən olmasa da, qəzanın fəsadlarını aradan götürmək üçün 3 ay vaxt sərf olundu.
26 aprel 1986-cı ildə AES-in 4-cü blokunda turbogenaratorun sınağı keçirildi. Sınaq zamanı belə planlanmışdı ki, reaktorun sınağı zamanı o dayandırılsın. (Ona görə də qəza zamanı işə düşəcək dondurulma funksiyasını deaktiv etdilər) Təbii ki, reaktoru təhlükəsiz halda söndürmək onlara nəsib olmadı və enerji blokda partlayış oldu.
İlk partlayış dalğasında nasoslar üzrə operator Valeri Xodemçuk ölüb. Onun cəsədini aşkarlamaq mümkün olmayıb. Elə həmin səhəri tibbi işçiləri ağır yanıqlardan və mühəndis Vladimir Şaşenok onurğa sütunundan aldığı zərbədən öldü.
27 apreldə Pripat şəhəri (47 min 500 nəfər insan) evakuasiya olundu. Növbəti gün isə AES in 10 kilometrlik dairəsindəki insanlar köçürüldü. Ümumilikdə 1986-ci il ərzində 116 min insan ərazidən evakuasiya olunmuşdu.
Ərazidə intensiv yanğın 10 gün davam etdi və bu müddət ərzində havaya sovrulan radiaktiv maddələrin miqdarı 30 milyon küri ölçüsündə idi.
Radiaktiv çirklənmə Rusiya, Ukrayna və Belarusiya ərazisində 200 min kv.metrə çatmışdı.
Bütün bu faktlarla yanaşı bu hadisə haqqında da miflər yarandı. Bu miflərdən biri odur ki, əslində bu hadisədən on minlər deyil, yüz minlərlə insan əziyyət görüb. ikinci mif belə yarandı ki, bu radiaktiv şüalanma genetik olaraq keçir və bütün nəsilləri şikəst edə bilər. Üçüncü mif : bu faciədə təbiət, heyvanlar insanlardan daha çox zərər gördü. Dördüncü: Pripat və ətrafındakı ərazilərdən insanların təxliyə olunması çox pis təşkil olunmuşdu. Beşinci: Hakimiyyət bu hadisə barədə ilk andan bilirdi , lakin susdu.
