Son illərdə kompyuterin səhiyyənin bütün sahələrində çox ğeniş istifadəsi təbabətdə bö yük inkişafa səbəb olmuşdur.

tədbiqi onun işini müasir səviyyəyə çatdırır, diaqnostika, müalicə və profilaktika proseslərini dəqiq aparılmasını təmin edir. İnetrnetdən istifadə tibbi yeniliklərlə tanış olmağa, “on-layn” təhsilini artırmağa, teletəbabətlə dünyanın aparıcı klinikaları ilə əlaqə saxlamağa şərait yaradır. Bununla yanaşı hər bir ailə həkimi öz işinə uyğun aşağıdakı kimi bəzi fərdi proqram təminatlarını yarada bilər:
Ailənin irsiyyət xəritəsi proqramı;ailənin ata və ana xətti üzrə keçirilmiş irsi xəstəliklərin (şiş, diabet, hipertoniya, insult, allergiya, hemofiliya və s.) məlumat bazası yaradılır. Ailə həkimi vaxtaşırı bu proqrama müraicət edir, müşahidəsindəki şəxslərin uyğun muayinə və profilaktikasını aparır.
Ailə üzvlərinin ambulator elektron kartası- ailə üzvlərinin həyat, xəstəlik anamnezi, keçirdiyi xəstəliklər, aparımış bütün diaqnosik instrumental muayinələr, müalicə və proflilaktik tədbirlər burada öz əksini tapır.
Bəzi dərman preparatlarının dozasının təyini proqramı - elə dərman preparatları vardır ki,
dozanı təyin etmək olduqca çətindir. Proqram təminatı xəstənin çəki və yaşına ğörə dərmanın dozasını dəqiq hesablayır və həkim qısa müddət ərzində resepti xəstəyə təqdim edir.
Fiziki iş qabiliyyətini təyin etməyə imkan verən xüsusi proqram- şəxsin yaşı, çəkisi, boyu, sistolik və diastolik təzyiqləri kompyuterə yeridilir, düstur əsasında fiziki durumu müəyyənləşdirilir həmin insan üçün fərdi fiziki hərəkətlər dəqiq təyin edilir. Bu proqramın ailədəki şəxslərdə hipodinamiyanı aradan qaldırıması və bir çox xəstəliklərin profilaktikasında böyük əhəmiyyəti vardır.
Bioloji qocalmanı təyin edən proqram- bundan ötəri exokardioqrafiya, spiroqrafiya və elektrokardioqrafiyanın bəzi göstəriciləri kompyuterə yeridilir. Proqram xüsusi formula əsasında biloloji yaşı və vaxtından əvvəl qocalmanı təyin edir. Ailə həkimi öz tədbirlərində lazımi korreksiyaları (saglam həyat tərzi, pəhriz, idman hərəkətləri, metabolizm və s.) aparır.
Diaqnostik üsulların kompyuterlə aparılması- bu zaman müayinə cihazı kompyuterlə birləşdirilir və proqram əsasında diaqnostik metod aparılır. Kompyuter vasitəsi ilə elektro-kardioqrafiya, elektroensefaloqrafiya, spiroqrafiya, USM və diğər muayinələri aparmaq mümkündür. Aparılan muayinələrə kompyuter avtomatik nəticə verir, ambulator karta yaradır və nəticələr burada saxlanılır. Sonradan təkrar müayinədə dinamik muşahidə aparılır.
Beləlikə hər bir ailə həkimi öz işini müasir səviyyədə qurmaq üçün fərdi kompyuter və xüsusi proqram təminatından geniş istifadə etməlidir.

Mustafa Salihov
ATU-nin Ailə Təbabəti kafedrasının müdiri

Alik Məmmədov
Kafedrasının assisenti

F.Ə. Rüstəmova
“Ailə həkimi “ özəl klinikasının ginekoloqu[/b][b]