Son illərdə kollagen əlavələrinə böyük tələbat olduğunu ifadə edən türkiyəli Prof. Dr.Yeşim Erbil bu məhsullar haqqında geniş məlumat verib.

Publika.az Türkiyə mətbuatına istinadən xəbər verir ki, professorun sözlərinə görə, cavanlaşdırıcı effektə malik olduğu deyilən bu dərmanlardan hər kəsin istifadə edə bilməz.

- Kollagen nədir və hər kəs istifadə edə bilərmi?

- Kollagen əksər toxuma və orqanların, xüsusən də sümüklər, dəri, əzələlər, vətər və oynaqların strukturunda yüksək miqdarda olan bir proteindir. Bu maddə dəriyə elastiklik verir, toxumaların və orqanların canlı qalmasına kömək edir. Ancaq yaşlandıqca azalır.

Məsələn, dəniz məhsullarına, mal-toyuq ətinə allergiyası olanlar və şəkərli diabet xəstələri kollagenin arzuolunmaz təsirləriylə üzləşə bilərlər. Bu səbəbdən həkimlə danışmadan qəbul edilməməlidir. Həkim tövsiyə edərsə, bu məhsulların növünə diqqət yetirilməlidir. Çünki kollagenin 20 növü var, ən çox tanınanları 1-5 nömrəli növlərdir. 1-ci növ kollagen ən çox dəridə olur. Birləşdirici toxuma və sümüklərdə olan kollagenin 80%-i 2-ci növ kollageni təşkil edir. Dəri üçün kollagen əlavələrindən istifadə ediləcəksə, daha çox 1-ci növə, birləşdirici toxuma və oynaqlar üçün istifadə ediləcəksə, daha çox 2-ci növ kollagenə üstünlük verilməlidir. Sümük sağlamlığı üçün istifadəsi tədqiqatlarda tövsiyə edilmir. Həkim nəzarəti altında toxuma və oynaqlar üçün də istifadə edilə bilər.

- Kollagen dərmanlarının tərkibində nə var?

- 2-ci növ kollagen toyuqların ayaqlarından və xoruzların pətəyindən alınır. 1-ci növ kollagen mal-qara və balıqdan hazırlanır. Ağır metallar balıqlarının kollagenində tapıla bilər, çünki adətən hansı balıqdan alındığı göstərilmir.

- Həqiqətən gəncləşdirici təsiri varmı?

- Dərinin qocalma prosesini ləngitmək və ya elastikliyini bərpa etmək üçün istifadə edilən kollagen əlavələrinin bəzi faydalı təsirləri tədqiqatlarla göstərilsə də, kifayət qədər qəti sübut yoxdur. Yaş artdıqca azalan kollagenin qəbul edilən əlavələrlə cavanlaşmaq mümkün deyil.

- Kimlər istifadə edə bilməz?

- Hamilə qadınlar, süd verən qadınlar, xərçəng xəstəliyi olanlar, böyrək xəstələri, uşaqlar və yeniyetmələr üçün kollagen əlavəsi tövsiyə edilmir. Kollagenin müəyyən edilmiş ciddi mənfi təsirləri yoxdur. Tərkibindəki hialuron turşusu səbəbiylə bədəndə ödemə səbəb ola bilər. Həb olaraq qəbul edilən kollagen gündə 2,5 qramdan aşağı olarsa, onun bioaktivliyi çox aşağı olacaq. Kollagen əlavələri tablet, maye və toz şəklində olur. Ən çox kollagen ehtiva edən forma toz formasıdır. Sonra maye və ən azı tablet şəklindədir. Gecə qəbul etmək daha faydalıdır.

- Bədəndə kollagen ifrazını necə artırmaq olar?

- Gündəlik kollagenə ehtiyac 10 qramdır, müəyyən miqdarda qida ilə qəbul edilə bilər. Brokoli, kələm, soğan, sarımsaq, lobya, gül kələm, Brüssel kələmi, sümük suyu, balıq, toyuq kimi qidalar orqanizmin kollagen istehsalına kömək edir. Daimi və keyfiyyətli yuxu da kollagen istehsalını artırır. Digər tərəfdən siqaret, spirt, ultrabənövşəyi şüalar, şəkər, stress, qeyri-sağlam qidalanma və havanın çirklənməsi orqanizmdə kollagen istehsalının qarşısını alır. Bunlardan çəkinmək lazımdır.