Psixoloqlar deyirlər ki, tənbəllik hamının düşündüyü kimi “istəksizlik” qədər sadə deyil. Yeni araşdırma, həqiqətən tənbəl insanların ümumi davranış nümunələrini ortaya qoyub.

Medicina.az xəbər verir ki, psixoloqların fikrincə, bu davranış birbaşa insanın emosional reaksiyaları, motivasiya səviyyələri və həyat tərzi vərdişləri ilə bağlıdır.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, tənbəl insanların özünəməxsus düşüncə və davranış formaları olur.
Elmi olaraq müəyyən edilmiş 10 ümumi xüsusiyyəti təqdim edirik:

1. Davamlı ertələmə alışqanlığı

Psixologiya professoru Fuschia Sirois ertələmə davranışını "könüllü gecikmə" kimi təyin edir. Tənbəl insanlar yaratdığı mənfi emosiyalardan deyil, tapşırıqlardan qaçırlar.

2. Məsuliyyətdən qaçmaq

Tədqiqatlar göstərir ki, tənbəl insanlar nəzarəti başqalarına verirlər. "Journal of Vocational Behavior" jurnalına görə, iddialı insanlar davamlı səy göstərirlər, tənbəl insanlar isə liderlikdən qaçırlar.

3. Maneələr qarşısında asanlıqla təslim olmaq

Psixoanalitik Adam Phillips bəzən təslim olmağın faydalı ola biləcəyini təklif etsə də, tənbəl insanlar ən kiçik problemdə motivasiyalarını itirirlər.

4. Məqsəd və planların olmaması

Tənbəl insanlar həm qısamüddətli, həm də uzunmüddətli hədəflər qoymaqdan çəkinirlər. Bu, tez-tez narahatlıq, aşağı enerji və ya apatiya ilə əlaqələndirilir.

5. Rutinliyin olmaması

İngiltərədə aparılan bir araşdırmaya görə, bir vərdişin formalaşması üçün orta hesabla 66 gün lazımdır. Tənbəl fərdlər bu ardıcıllığı qoruya bilmir və gündəlik həyatlarında qeyri-sabitlik yaşayırlar.

6. Minimum səylə kifayətlənmək meyli

Bu şəxslər yalnız “lazım olduqda” tapşırıqları yerinə yetirirlər. Onlar əlavə məsuliyyət və ya təşəbbüs götürmək istəmirlər.

7. Maraq hissi zəifdir

“Marağın Psixologiyası və Neyrologiyası”nda aparılan araşdırmalar göstərir ki, maraq daxili motivasiya ilə bağlıdır. Tənbəl insanlar ümumiyyətlə yeni məlumat və ya təcrübə axtarmırlar.

8. Dəyişikliyə qarşı müqavimət

Rahatlıq zonasını tərk etmək onlar üçün böyük bir yükdür. Ona görə də onlar yeniliyə qapalıdırlar və inkişaf etməkdən çəkinirlər.

9. Kömək etməkdən çəkinmək

Tənbəl insanlar ümumiyyətlə pis niyyətli deyillər. Onlar sadəcə olaraq “enerjiyə qənaət etməyə” üstünlük verirlər. Buna görə də sosial qarşılıqlı əlaqədə passiv qala bilirlər.

10. Vaxtı idarə edə bilmirlər

Təşkilat üzrə ekspert Diana Quintana deyir ki, məhsuldarlıq şəxsi bioloji ritmlərlə bağlıdır. Tənbəl insanlar prioritet hesab edə bilmirlər və vacib işləri son dəqiqəyə buraxırlar.

Psixoloqlar vurğulayırlar ki, tənbəllik “şəxsiyyət xüsusiyyəti” deyil, dəyişkən davranış modelidir.