Son günlər İrana ABŞ başda olmaqla bir sıra ölkələrdən müfəttişlərin göndərilməsi məsələsi gündəmdədir. Məqsəd İranın nüvə silahı hazırlayıb-hazırlamadığı ilə bağlı axtarış aparmaqdır. İranın bu məsələdə müəyyən narahatlığı var. ABŞ dövlət katibi Marko Rubio İranla nüvə sazişi çərçivəsində Tehranın bütün nüvə obyektlərinə beynəlxalq müfəttişlərin, o cümlədən ABŞ nümayəndələrinin daxil olmasına icazə verməli olduğunu bildirib. “ABŞ müfəttişlərinin iştirakını rədd etmək hüququ olmayacaq.”-deyib.

İran narahatlığı haqlıdırmı? ABŞ-ın məsələdə israrlı olmasının arxasında nə dayanır?

Globalinfo.az-a danışan politoloq Turab Rzayev bildirib ki, İranın narahatlıq doğuran bir sıra məqamları mövcuddur:

“İran uranı kifayət qədər zənginləşdirib və bu, onun nüvə silahı əldə etməyə olduqca yaxın olduğunu göstərir. Eyni zamanda, İranın raket proqramları da nüvə başlıqlarını daşımaq üçün yetərincə inkişaf edib. Rəsmi Tehran artıq 1500-2000 kilometr və daha uzaq mənzilli raketləri sınaqdan keçirib. Bu isə bölgədə ciddi narahatlıq və təhlükə hissi yaradır.

İran nüvə obyektlərini maksimum şəkildə gizli saxlayır və bu obyektlərə müşahidəçilərin buraxılması həmin yerlərin ifşasına səbəb ola bilər. Rəsmi Tehran bəyan edib ki, bu obyektlər yerin altındadır və bu səbəbdən İsrailin onlara zərbə endirməsi çətindir. Lakin əgər İran bu obyektləri açıq şəkildə nümayiş etdirsə, bu, İsrailin mümkün hücumları üçün əlverişli zəmin yarada bilər. Görünən odur ki, İran nüvə sahəsində rəsmi şəkildə elan etdiyindən daha çox irəliləyiş əldə edib”.

Politoloq əlavə edib ki, İran ABŞ-a qarşı sərt ritorikasını davam etdirmək niyyətindədir:

“Rəsmi Tehran ABŞ-ın təkliflərinə müsbət cavab verməyərək Vaşinqtona güzəştə getmək istəmədiyini nümayiş etdirir. Hazırda bu çıxılmaz vəziyyətdən çıxış yolu axtarılır. ABŞ qarşısında iki seçim dayanır: ya İrana qarşı hərbi əməliyyatlara başlamaq, ya da iqtisadi sanksiyaları daha da sərtləşdirmək. Vaşinqtonun İranla razılığa gəlməsi üçün konkret və ciddi səbəblərə ehtiyacı var”.