Azərbaycan mətbəxində xüsusi yeri olan üzüm yarpağı Türkiyə, Roma, Vyetnam və Yunan mətbəxlərində də istehlak edilir. Üzümdən sirkə və spirt istehsalında da geniş istifadə olunur.

Üzüm qida olaraq istehlak olunmaqla yanaşı, uzun illər müalicəvi məqsədlə istifadə edilən vitamin və minerallarla zəngin bir bitkidir. Bundan əlavə, üzüm yarpağı gövdəsinin faydaları da var. Keçmişdə Anadoluda siqaret çəkənlərin çoxu siqareti buraxmaq üçün tefrin adlanan bu gövdələrdən istifadə edirdi.

Üzüm yarpağının faydaları

Mətbəximizdə tez-tez istifadə etdiyimiz üzüm yarpaqları yalnız dadlı deyil, həm də çox faydalıdır. Tərkibindəki yüksək miqdarda A vitamini ilə göz sağlamlığını qorumağa kömək edir, sink sayəsində ifrazat sistemini dəstəkləyir, dəmir sayəsində qan azlığının yaranmasının qarşısını alır. Bunlara əlavə olaraq ağız sağlamlığında və varikoz damarlarının müalicəsində də müsbət təsirləri var.

Anemiyanın qarşısını alır
Üzüm yarpaqlarının hansı xəstəliklərə faydalı olduğu dedikdə ağlımıza ilk gələn şey qan azlığının qarşısını almağa kömək etməsidir. Çünki dəmir mineralı ilə çox zəngindir. Dəmir qırmızı qan hüceyrələrində (qırmızı qan hüceyrələri) hemoglobinin əmələ gəlməsində mühüm rol oynayır. Bu təsir dəmirin udulmasına da qatqı təmin edən C vitamini ilə dəstəklənərsə, qan azlığının qarşısının alınmasında böyük fayda verə bilər.

Göz sağlamlığını qoruyur
Üç üzüm yarpağının bir porsiyonu bədəni 124 mikroqram A vitamini ilə təmin edir. Bu, A vitamininin gündəlik tələbatının 10%-dən çoxunu təşkil edir. Retinol kimi də tanınan bu vitamin orqanizmə rodopsin yaratmağa kömək edir, beləliklə zəif işıqda görmə qabiliyyətini yaxşılaşdırır. Rodopsin qaranlıq və zəif işıqda görməmizi təmin edən gözlərimizdə olan bir protein növüdür. Bundan əlavə, A vitamini antioksidant kimi fəaliyyət göstərir, immunitet sistemini qoruyur və erkən qocalmanın qarşısını alır.

Bağırsaqları qoruyur
Üzüm yarpağında bağırsağın selikli qişasını qoruyan və bərpa edən mineral sink var. Bu yolla ishal və selikli qişaların zədələnməsi zamanı bağırsağın tez sağalmasına kömək edir. O, həmçinin baş ağrılarını aradan qaldırmağa da kömək edir. Bu xüsusiyyətlərdən faydalanmaq üçün bir neçə üzüm yarpağını suda 15 dəqiqə qaynadıb içə bilərsiniz. Əgər üzüm yarpağının mədəyə dəyməsi narahat edirsə, narahat olmayın, mədəyə toxunmur, əksinə, mədədə iltihabın qarşısını almaqda rol oynayır. Ancaq həddindən artıq miqdarda istehlak edilməməlidir.

Varikoz damarlarının müalicəsində təsirlidir
Üzüm yarpağı kişilərdə və qadınlarda ayaq ödeminə səbəb olan venoz çatışmazlığa müsbət təsir göstərir. Venöz çatışmazlıq, damarların ürəyə qan pompalamaqda çətinlik çəkdiyi və tez-tez hörümçək damarları və varikoz damarları ilə xarakterizə olunan tibbi bir vəziyyətdir. Varikoz damarlarının üzüm yarpağı ilə müalicəsi belədir: 1 ovuc üzüm yarpağını xırda doğrayıb 1 litr suda qaynadın. Qaynadıqdan sonra bu sudan gündə 3 dəfə yarım çay stəkanından süzülür və içilir.

Ağız yaralarını sağaldır
Üzüm yarpaqları ağızdakı yaralara qarşı çox təsirlidir. Antimikrobiyal xüsusiyyətləri sayəsində aft, diş əti iltihabı və ağız qoxusu kimi diş əti problemlərinin qarşısını almağa kömək edir. O, həmçinin diş çürüməsinə səbəb olan bakteriyaların böyüməsini mane törədir. Bu təsirdən faydalanmaq üçün bir neçə üzüm yarpağı suda qaynadıb soyumasını gözləyin və bu su ilə ağzınızı yaxalayın.

Arıqlamağa kömək edir
Üzüm yarpaqları ilə arıqlama sürətinizi artıra bilərsiniz. İnsan orqanizminə lazım olan enerjini təmin edən üzüm yarpağı orqanizmdən toksinlərin çıxarılmasına kömək edir, həzm prosesini dəstəkləyir və qəbizliyin qarşısını alır. Təbii ki, bu, təkbaşına arıqlamağınıza kömək etməyəcək, lakin bu prosesi dəstəkləyə bilər. Bunun üçün 50 qram üzüm yarpağı 1 litr suya qoyulur və vam odda qaynadılır. Qaynamağa başlayanda ocaqdan götürüb 15 dəqiqə gözləyin. Sonra süzün və yeməkdən sonra 1 stəkan istehlak edin.

Saç problemlərinin qarşısını alır
Saçların daha da güclənməsi üçün illərdir istifadə edilən üzüm yarpaqlarının faydalarının kəpək və tökülmənin qarşısını aldığı qəbul edilən bir həqiqətdir. Üzüm budaqları budandıqdan sonra onun içindən üzüm şirəsi adlanan maye axır. Saçların bu su ilə yuyulması daha sağlam saçlara nail olmağa kömək edir. Bu suyun içilməsinin böyrək daşlarının azalmasına müsbət təsir etdiyi də deyilir.